I am "Bạc Hà"

"The future belongs to those who believe in the beauty of their dreams" – Eleanor Roosevelt

Victim playing – Đừng tự hành hạ chính mình (và người khác)

Playing the victim là hiện tượng một người tỏ ra mình đang đau khổ, kém may mắn bằng cách rên rỉ, than nghèo kể khổ hoặc tỏ ra thảm não. Đây là một hiện tượng tâm lý khá phổ biến ở con người và, thông thường, chẳng giải quyết được gì ngoại trừ việc hành hạ bản thân và những người chung quanh họ.

Không phải lúc nào vệt phấn hình nạn nhân cũng được vẽ bởi cảnh sát.

Không phải lúc nào vệt phấn cũng được vẽ sau khi có tai nạn. Nguồn: thirdoptionmen.org

Những câu chuyện thường ngày

Một người mẹ không thích việc cô con gái của mình hay đi chơi với bạn bè. Bà ta thường than thở chuyện ấy với mấy người hàng xóm của mình. Cứ mỗi lần không thấy cô con gái ở nhà hoặc đi về trễ, bà ta lại nói: “Đấy, nó lại đi chơi rồi. Hở ra một chút là bỏ đi chơi. Số tôi sao mà khổ thế không biết”.

Mấy người hàng xóm lúc đầu còn thông cảm, thậm chí còn nói thêm vô, chia sẻ nỗi niềm của mình. Sau một thời gian, họ nghe đi nghe lại mãi cũng đâm chán. Gặp bà ta, nói vài ba câu, họ lại kiếm cớ rút lui. Còn bà, càng cô độc, bà càng cảm thấy số phận mình đen đủi và cô độc, không ai hiểu cho bà cả.

Cô con gái, không cứ là đi chơi, có khi là đi học, xe hỏng hay có người bạn đang cần giúp đỡ mà về trễ là lại nghe lời cằn nhằn, than thở của bà mẹ. Một thời gian, cô cũng chẳng buồn nói năng, cứ giả câm giả điếc và sống lặng lẽ mỗi khi về nhà, mặc kệ mẹ mình muốn nói gì thì nói. Gia đình nhỏ càng trở nên ngột ngạt, nặng nề hơn.

Hoặc một cậu học sinh vốn học chưa khá lắm. Thay vì dành thời gian trau dồi thêm, bổ sung lại căn bản đã mất, cậu ta thích than thở về sự kém thông minh của mình. Mỗi khi có ai sẵn sàng ngồi nghe, cậu lại ca bài ca con cá ấy. Có người tốt bụng, hỏi thăm cậu không hiểu gì để giúp đỡ, cậu liền trả lời: “Thôi, đừng mất công với mình, có giảng mình cũng không hiểu đâu.”

Nếu người ấy tiếp tục động viên, cậu chỉ nghe một lúc rồi nói: “Thôi, tôi chẳng hiểu gì cả, cái này phức tạp quá. Tôi không đủ thông minh để hiểu nó đâu. Đừng phí thời gian với tôi”. Một vài lần, bạn bè cũng nản, nghe cậu than thở thì để ngoài tai thôi, cũng chẳng hào hứng trả lời hay chia sẻ gì. Còn cậu học sinh ấy, mỗi ngày cậu mỗi tin tưởng vào sự kém thông minh của mình và cứ nhai đi nhai lại điệp khúc ấy.

Chúng ta là nạn nhân của chính suy nghĩ mình nhiều hơn là của người khác – Nguồn: theneonzebraeffect.blogspot.com

Hậu quả của victim playing

Mỗi ngày, chúng ta đã nghe (và thậm chí là nói) không biết bao nhiêu lời than thở như vậy. Có khi là về bản thân người nói như: Tôi mệt quá, tôi kém may mắn quá, tôi khổ tâm quá … Có khi là về những chuyện xảy ra chung quanh như: Tại sao họ lại đối xử với tôi như vậy, nhân viên của tôi toàn là một lũ làm biếng, xã hội này thật nhiễu nhương, … mà không hề nhận ra chúng ta cũng đang vitim playing.

Thói quen này rất xấu, nó chẳng giúp giải quyết chuyện gì ngoài việc làm cho vấn đề càng trở nên nghiêm trọng hơn, chắc chắn hơn. Về lâu về dài, người playing the victim thường nảy sinh những hành động tiêu cực để hành hạ người khác (vì thấy họ không thông cảm với mình), thậm chí trả thù đời.

Người mẹ hay than phiền về con gái càng ngày càng có những lời mắng chửi nặng nề hơn, xúc phạm hơn. Không chỉ việc đi về trễ, mọi chuyện cô con gái làm, bà đều cảm thấy chướng mắt và kiếm cách nhiếc móc. Cô con gái vì đó mà thường xuyên căng thẳng, công việc học hành đều không đạt hiệu quả. Nhiều cơ hội đến với cô cuối cùng đều bị bỏ lỡ.

Cậu học sinh tự cho mình kém thông minh thì trở nên vô trách nhiệm với bản thân. Đi học, không làm bài tập, cậu đổ cho sự thiếu thông minh. Đi làm, không hoàn thành nhiệm vụ, cậu cũng đổ cho sự thiếu thông minh. Công việc bê trễ, ảnh hưởng đến các bộ phận khác rồi đến năng suất công ty, cậu không cảm thấy mình có trách nhiệm gì, vì không thể trách một người sinh ra đã thiếu thông minh như cậu được.

Không chỉ vậy, những vấn nạn như thích đập phá, hành hạ những người khác vì “tôi thiếu may mắn, tôi bị xã hội chà đạp, nên tôi trả thù đời” cũng là hậu quả của victim playing. Hay thậm chí những việc gây hậu quả nặng nề như xả súng vào đám đông, tìm cách lây HIV cho thật nhiều người, … cũng bắt nguồn từ nguyên nhân sâu xa là, bạn có thể đoán được, victim playing.

Hãy chìa bàn tay của bạn ra cho những người cần nó

Hãy chìa bàn tay của bạn ra cho những người cần nó – Nguồn: jeffwidmer.com

Vậy, đâu là lối thoát?

Thay vì phí thời gian ngồi than thân trách phận, hãy cho bản thân một cơ hội để lắng nghe ý kiến của những người chung quanh. Có thể những điều đó làm bạn khó chịu, vì sự bất đồng quan điểm (bạn là một nạn nhân) hoặc vì ý kiến đó mang tính chỉ trích điều mà bạn cho là đúng, việc lắng nghe một cách cởi mở và từ nhiều người (tốt, tích cực) sẽ giúp bạn dễ nhận ra điều gì thực sự là đúng, còn điều gì chỉ là do mình nghĩ nó đúng.

Một giải pháp khác là, hãy dành thời gian cho những người kém may mắn hơn mình, hãy cho đi cái mà mình, tuy chưa hẳn đã dư dả, nhưng vẫn có nhiều hơn người thiếu thốn nó.

– Số tiền bạn có không đủ để bạn thỏa mãn sở thích của mình? Hãy đem nó đi giúp cho một em nhỏ có thể đến trường. Ít ra, cũng có 1 gia đình cảm thấy hạnh phúc vì điều đó.

– Bạn học không giỏi lắm? Hãy dành chút thời gian cuối tuần để giúp các em tại lớp học tình thương có thể đọc chữ, bạn vẫn đủ thông mình để làm điều này mà.

– Người yêu, gia đình bỏ bê bạn? Hãy dành thời gian ghé thăm các cụ già neo đơn, các bệnh nhân nan y (nhưng không phải truyền nhiễm nhé) thời kỳ cuối. Hãy chia sẻ cho họ chút tình thương, sự quan tâm của mình. Họ còn cần được quan tâm hơn cả bạn nữa.

– Bạn căm ghét những người đang trả thù đời, những kẻ giết người, cướp của dã man, những tên khủng bố hay sát nhân hàng loạt? Hãy thực hành và chia sẻ thông điệp này đến những người chung quanh bạn. Chúng ta không thể sửa chữa một điều đã xảy ra rồi, nhưng chúng ta có thể ngăn chặn nó xuất hiện trong tương lai.

Đừng là nạn nhân của sự tiêu cực, hãy để sự tích cực chữa lành và dẫn lối chúng ta trong cuộc đời này.

Minh V. Le

Advertisements

Single Post Navigation

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: